De Amerikaanse gezondheidsdienst geeft detransitie eindelijk een eigen diagnosecode

Stel dat uw kind over een paar jaar besluit te stoppen met hormonen, of terug wil naar de oorspronkelijke voornaam. Voor de behandelaar die daarbij helpt was er tot voor kort, medisch-administratief gezien, geen goede manier om dat vast te leggen. Detransitie bestond simpelweg niet als diagnose in het Amerikaanse classificatiesysteem. Daar komt vanaf 1 oktober 2026 verandering in: de Amerikaanse Centers for Disease Control and Prevention (CDC) voegt voor het eerst officiële ICD-10-diagnosecodes toe die detransitie benoemen.

Wat er verandert

De nieuwe codes maken onder meer onderscheid tussen de "voorgeschiedenis" van een sociale, medische of chirurgische transitie, en een aparte code voor detransitie zelf. Ook komt er een code die aangeeft dat iemand niet langer een sterke incongruentie tussen geboortegeslacht en gevoelde genderidentiteit ervaart. Voor Amerikaanse artsen en ziekenhuizen betekent dit dat ze een patiënt die terugkeert, voor het eerst correct kunnen registreren — met alle gevolgen van dien voor de vergoeding door de verzekeraar van eventuele vervolgzorg.

Onzichtbaar in het dossier

Het pleidooi voor deze codes kwam vooral van de medische belangenorganisatie Do No Harm, die er samen met artsen en detransitioners al bijna een jaar op aandrong. Een van de betrokken artsen, de spoedeisendehulparts Aida Cerundolo, verwoordde het probleem zo: patiënten die probeerden terug te keren naar het lichaam waarmee ze geboren waren, waren voor de geneeskunde in feite onzichtbaar. De detransitioner Claire Abernathy wees er in dat verband op dat het Amerikaanse classificatiesysteem allang wél aparte codes kende voor zeldzame gebeurtenissen als een orka-aanval of een ongeval met een straalmotor — terwijl detransitie, iets wat een aanzienlijke groep mensen meemaakt, in geen enkele code terug te vinden was.

Wat dit voor u als ouder betekent

Deze verandering speelt zich af in het Amerikaanse zorgsysteem, maar de kern is universeel: zolang detransitie nergens wordt geregistreerd, bestaat er ook geen betrouwbaar cijfer over hoe vaak het voorkomt, en geen dossieropbouw waarmee behandelaars kunnen leren van wat er misging. Voor ouders die nu twijfelen, of voor wie hun kind ooit besluit een andere weg in te slaan, is dit een concreet signaal: erkenning dat iemand van een transitie kan terugkomen, hoort standaard te zijn in de zorg — niet een uitzondering waar geen vakje voor bestaat. Waar u in Nederland en België terechtkunt als uw kind twijfelt of terugkeert, leest u op onze pagina met hulp en steun.