De Amerikaanse gezondheidsdienst geeft detransitie eindelijk een eigen diagnosecode

Stel dat uw kind over een paar jaar besluit te stoppen met hormonen, of terug wil naar de oorspronkelijke voornaam. Voor de behandelaar die daarbij helpt had het Amerikaanse classificatiesysteem ICD-10-CM tot voor kort geen eigen code om dat vast te leggen. Sinds 1 oktober 2026 is dat anders: in de versie voor het Amerikaanse begrotingsjaar 2027, die de Centers for Disease Control and Prevention (CDC) publiceren, staat voor het eerst een code die detransitie benoemt (bron).

Wat er verandert

Nieuw is de code Z87.893, "Personal history of gender detransition": een persoonlijke voorgeschiedenis van genderdetransitie. Daarnaast is de bestaande code voor een voorgeschiedenis van geslachtsaanpassing (Z87.890) uitgesplitst in aparte codes voor een sociale (Z87.8901), een medische (Z87.8902), een chirurgische (Z87.8903) en een niet nader omschreven gendertransitie (Z87.8909). Ook nieuw is F64.A, "Gender identity disorder, in remission", met als toelichting "Gender dysphoria, in remission (desistance)": genderdysforie die is verdwenen (bron). Artsen en ziekenhuizen gebruiken deze codes om diagnoses vast te leggen en om betaling of vergoeding van zorgverzekeraars te krijgen, schrijft de Amerikaanse nieuwssite Just the News (bron).

Onzichtbaar in het dossier

Het pleidooi voor deze codes kwam van de Amerikaanse organisatie Do No Harm. Volgens Just the News stelde Kurt Miceli, medisch directeur van Do No Harm, bijna een jaar voor de aankondiging meerdere codes voor aan de commissie van de CDC die over ICD-10-codes gaat. Op een bijeenkomst in maart presenteerde hij er meer, waarvan een deel is overgenomen. Aida Cerundolo, spoedeisendehulparts en senior fellow van Do No Harm, schreef volgens de site in The Hill dat patiënten die probeerden terug te keren naar het lichaam waarmee ze geboren waren "in feite onzichtbaar voor de geneeskunde" waren (vertaald citaat). De detransitioner Claire Abernathy wees erop dat ICD-10 drie codes heeft voor een beet van een orka, en Do No Harm noemde de code voor iemand die in een straalmotor wordt gezogen (bron). Beide staan inderdaad in de codelijst van de CDC: W56.21 ("Bitten by orca") en V97.33 ("Sucked into jet engine"), elk in drie varianten.

Wat dit voor u als ouder betekent

Deze verandering speelt zich af in het Amerikaanse zorgsysteem. In Nederland is over detransitie weinig vastgelegd. De Gezondheidsraad vond in 2026 zeven Nederlandse studies over stoppen met of spijt na een behandeling die op minderjarige leeftijd was gestart. Daarin stopte 0 tot 3,5 procent van de jongeren met de behandeling, slechts twee studies rapporteerden over spijt en over detransitie werd in de Nederlandse studies niet gerapporteerd (bron). Voor ouders die nu twijfelen, of voor wie hun kind ooit besluit een andere weg in te slaan, is de Amerikaanse stap een concreet signaal: erkenning dat iemand van een transitie kan terugkomen, hoort standaard te zijn in de zorg — niet een uitzondering waar geen vakje voor bestaat. Waar u in Nederland en België terechtkunt als uw kind twijfelt of terugkeert, leest u op onze pagina met hulp en steun.