Medische feiten

Amerikaans HHS-rapport: bijna 50 miljoen dollar aan claims voor puberteitsblokkers onder endocriene diagnosecodes

Een rapport in opdracht van het Amerikaanse ministerie van Volksgezondheid stelt dat zorgaanbieders puberteitsblokkers bij minderjarigen mogelijk declareerden onder diagnosecodes die niet bij genderzorg horen: bijna 50 miljoen dollar aan claims tussen 2015 en 2025. Het rapport noemt de eigen uitkomsten aanwijzingen die nog gecontroleerd moeten worden.

Amerikaans HHS-rapport: bijna 50 miljoen dollar aan claims voor puberteitsblokkers onder endocriene diagnosecodes

Op 13 augustus 2026 publiceerde het Amerikaanse ministerie van Volksgezondheid (HHS) een in opdracht geschreven rapport van 64 pagina's met de titel 'Wolves in White Coats', over de manier waarop Amerikaanse ziekenhuizen en klinieken puberteitsblokkers en andere gendergerelateerde behandelingen bij minderjarigen bij verzekeraars declareerden (bron). De strekking: sommige zorgaanbieders hebben mogelijk diagnosecodes gebruikt die de werkelijke aandoening van de patiënt niet weergeven, om dekking van verzekeraars en Medicaid te krijgen. Het rapport spreekt zelf van 'mogelijk frauduleuze' codering (bron).

Twee codes, tientallen miljoenen dollars

De opstellers analyseerden landelijke claimdata van minderjarigen over 2015 tot en met 2025 en beschrijven twee patronen. Ten eerste claims voor puberteitsblokkers bij patiënten van 9 tot 17 jaar met een endocriene diagnosecode (E34), zonder genderdiagnose en zonder de diagnose vroegtijdige puberteit op dezelfde claim: in totaal 47,6 miljoen dollar aan gedeclareerde bedragen, waarvan 7,8 miljoen dollar bij Medicaid. Het grootste deel viel onder de code 'endocriene aandoening, niet gespecificeerd' (E34.9): 239 patiënten en 42,6 miljoen dollar. Ten tweede claims met de code voor 'centrale vroegtijdige puberteit' (E30.1) bij tieners van 13 tot 17 jaar: 300 patiënten en bijna 11,1 miljoen dollar. Volgens het rapport kan die diagnose op die leeftijd per definitie niet meer gelden (bron).

Het rapport haalt ook een studie uit 2023 van de University of Iowa Hospitals and Clinics aan. In dat ene ziekenhuis kregen 1.480 patiënten van alle leeftijden de code E34.9; bij 71 van hen legde de code volgens de onderzoekers een endocriene aandoening vast die los stond van genderdysforie (bron). Het HHS-rapport leidt daaruit af dat 4,7 procent een werkelijke endocriene aandoening had.

Wat het rapport niet aantoont

De opstellers schrijven zelf dat hun uitkomsten gelden als aanwijzingen en niet als bevindingen, en dat ze nog aan de onderliggende dossiers getoetst moeten worden. De leeftijden zijn geschat op basis van alleen het geboortejaar en de bedragen zijn gedeclareerde bedragen, niet wat verzekeraars hebben uitgekeerd (bron). Of er in juridische zin sprake is van fraude, is daarmee niet vastgesteld.

Meer dan 225 ziekenhuizen, bijna 120 miljoen dollar

Volgens het rapport groeide het aantal pediatrische genderprogramma's van een handvol gespecialiseerde klinieken begin jaren 2010 tot programma's bij meer dan 225 ziekenhuizen en zorgsystemen begin jaren 2020. Het haalt een schatting uit de Stop the Harm-database aan van bijna 120 miljoen dollar aan gedeclareerde bedragen voor gendergerelateerde behandelingen bij minderjarigen sinds 2019: ruim 5.500 operaties en 8.500 trajecten met hormonen of puberteitsblokkers. De gemiddelde jaarlijkse kosten voor de verzekeraar lopen volgens het rapport van 545 dollar (androgenen) en 735 dollar (oestrogenen) tot 16.385 dollar voor puberteitsblokkers; operaties kosten 12.000 tot ruim 130.000 dollar. Voor de deelstaat Pennsylvania citeert het rapport gegevens die een journalist bij het Medicaid-programma van die staat opvroeg: over 2020 tot en met 2024 meer dan 1.900 claims voor puberteitsblokkers bij kinderen van 10 tot 13 jaar en ruim 1.000 bij jongeren van 14 tot 18 jaar. Het rapport zet daar tegenover dat puberteitsblokkers bij vroegtijdige puberteit doorgaans rond het tiende of elfde jaar worden gestopt (bron).

Reactie van het ministerie

Minister Robert F. Kennedy Jr. zei in het persbericht, vertaald: 'Artsen en ziekenhuizen moeten de gezondheid van kinderen boven ideologie en financieel gewin stellen.' Vicepresident JD Vance verwees als voorzitter van de fraudetaskforce van het Witte Huis de in het rapport genoemde ziekenhuizen en klinieken door naar het ministerie van Justitie, Kennedy naar de inspecteur-generaal van HHS, wegens mogelijke overtredingen van federale wetgeving (bron). In de brief aan de inspecteur-generaal, gedateerd 12 augustus 2026, staat dat de claims 'mogelijk afwijkende' declaratiepatronen laten zien die nader onderzoek rechtvaardigen (bron). Het rapport noemt de False Claims Act als wet waaronder zorgaanbieders aansprakelijk kunnen zijn.

Wat dit betekent voor Nederlandse ouders

Het rapport gaat over de Amerikaanse declaratiepraktijk en zegt niets over Nederland. Voor ouders hier is het vooral een aanleiding om te blijven vragen naar de onderbouwing, registratie en verantwoording van een behandeltraject, en om niet aan te nemen dat een vergoeding door de verzekeraar hetzelfde is als medische zorgvuldigheid.

Mark Visser

Mark Visser

Redactie

Veelgestelde vragen

Twijfel je of wil je overleggen?

Je hoeft dit niet alleen te doen. Bekijk waar je terechtkunt voor steun en lotgenoten.

Naar hulp & steun →