NYU en UPMC stoppen genderzorg aan kinderen na schikking met Amerikaanse justitie

Twee grote Amerikaanse ziekenhuisorganisaties, NYU Langone Health en het University of Pittsburgh Medical Center (UPMC), hebben een schikking getroffen met het Amerikaanse ministerie van Justitie (DOJ) over de genderzorg die zij aan minderjarigen gaven. Het ministerie maakte dat op 18 september 2026 bekend. NYU Langone betaalt 8,5 miljoen dollar, UPMC 950.000 dollar. Beide instellingen stoppen volgens het ministerie met het geven van puberteitsremmers, cross-sekse hormonen en operaties aan minderjarigen (bron).

Fraudeonderzoek, niet alleen een medisch-inhoudelijk debat

De schikkingen komen voort uit een landelijk onderzoek van de Civil Division van het ministerie van Justitie, dat het ministerie begon nadat president Trump daar in 2025 opdracht toe had gegeven. Dat onderzoek richt zich volgens het ministerie op mogelijke overtredingen van de Food, Drug, and Cosmetic Act, de False Claims Act en andere federale zorgwetten, waaronder frauduleuze declaraties, zoals het gebruik van onjuiste diagnosecodes om betaling te krijgen van federale zorgprogramma's en particuliere verzekeraars. Wat het ministerie NYU Langone en UPMC precies verwijt, staat niet in het persbericht; daar staat alleen dat de schikkingen onderzoeken afsluiten naar mogelijke overtredingen van federale wetgeving (bron). Over declaraties onder diagnosecodes schreven wij eerder in het artikel over het Amerikaanse HHS-rapport over diagnosecodes bij puberteitsblokkers.

Geen schuldbekentenis, wel het einde van het programma

Beide ziekenhuizen ontkennen volgens het ministerie uitdrukkelijk alle aantijgingen. NYU Langone schreef in een eigen verklaring, vertaald, dat de regeling "in het belang van onze patiënten en hun families" is en dat zij patiënten, zorgverleners en de instelling langdurige rechtszaken bespaart. Het ziekenhuis schrijft ook dat het door de schikking geen vertrouwelijke gegevens hoeft te verstrekken over patiënten onder de 18 jaar die er genderzorg kregen, en dat de geestelijke gezondheidszorg voor kinderen en de zorg aan patiënten van 18 jaar en ouder doorgaan (bron). Het ministerie van Justitie schrijft in het persbericht zelf dat het om aantijgingen gaat en dat er geen aansprakelijkheid is vastgesteld. Minister van Justitie Todd Blanche verklaarde bij de aankondiging, vertaald, dat "ziekenhuizen die kinderen het doelwit maken van deze praktijken en vervolgens frauduleus betaling voor de ingrepen verkrijgen, ter verantwoording zullen worden geroepen" (bron). NYU Langone had de zorg voor transgender jongeren volgens het Amerikaanse blad The Advocate al in februari 2026 opgeschort; de schikking legt vast dat die zorg voor minderjarigen gesloten blijft (bron).

Onderdeel van een groeiende rij

NYU en UPMC zijn niet de eerste. Eerder gingen al Mount Sinai Health System, Cleveland Clinic Foundation, Connecticut Children's Hospital en Texas Children's Hospital soortgelijke regelingen aan met het ministerie, telkens met een betaling en een toezegging om bij minderjarigen te stoppen met puberteitsremmers en cross-sekse hormonen (bron). De eerste was Texas Children's Hospital op 15 mei 2026 (bron), gevolgd door Cleveland Clinic op 5 juni (bron), Connecticut Children's op 5 augustus (bron) en Mount Sinai op 4 september 2026 (bron). Het ministerie schrijft dat NYU Langone en UPMC meewerken aan het onderzoek naar andere instellingen en dat de onderzoeken naar andere zorgaanbieders doorlopen. De federale onderzoekers pakken de zaak daarmee niet aan via een debat over de wetenschappelijke onderbouwing van puberteitsremmers en hormoonbehandelingen, maar via de wetgeving over geneesmiddelen en over declaraties.

Wat dit voor ouders in Nederland betekent

Voor Nederlandse ouders heeft een Amerikaanse DOJ-schikking geen direct juridisch gevolg: het onderzoek gaat over Amerikaanse federale wetgeving. Toch is de onderliggende vraag dezelfde als die achter de Cass Review lag: hoe stevig is de wetenschappelijke basis onder puberteitsremmers en hormonen bij minderjarigen eigenlijk, en hoe zorgvuldig werd die basis intern getoetst voordat een ziekenhuis of kliniek een compleet behandelprogramma optuigde? In de Verenigde Staten loopt die discussie nu ook via schikkingen over mogelijke overtredingen van federale wetgeving, zonder dat een rechter zich over de inhoud heeft uitgesproken. Dat is een andere invalshoek dan de aansprakelijkheidsdiscussie die in Nederland rond het Dutch Protocol wordt gevoerd, maar de kernvraag — is hier ooit gehandeld op basis van deugdelijk bewijs — is identiek.

Voor ouders die op dit moment een traject met hun kind doorlopen, verandert er door dit nieuws niets aan de praktische situatie in Nederland. Wel laat het zien dat in de Verenigde Staten inmiddels zes ziekenhuisorganisaties met het ministerie van Justitie hebben afgesproken dat zij minderjarigen geen puberteitsremmers en cross-sekse hormonen meer geven. Dat zegt niets over de vraag of de behandeling werkt: NYU Langone en UPMC ontkennen alle aantijgingen en er is geen aansprakelijkheid vastgesteld.